Bier & Trein

Bierreizen, bierfestivals en meer

Lahn, Regnitz en Emme

Posted by Treinjan op 10/04/2014

Maart – april 2014.

Deze reis voert me naar drie rivierdalen in Duitsland en Zwitserland.
Op dinsdag gaat de reis via Den Haag – Venlo – Mönchengladbach – Keulen – Koblenz naar Nassau in het dal van de Lahn. Het hotel waar ik verblijf is me niet onbekend, in 2010 was ik hier ook, onder andere voor een bezoek aan de Whisky Fair in Limburg (reisverslag). Destijds was ik niet op de hoogte van het bestaan van Lahn-wijn, daar kan nu verandering in gebracht worden. In het restaurant waar ik de avondmaaltijd gebruik komen de bieren uit Kulmbach (Oberfranken), dat is niet direkt lokaal te noemen, maar ze schenken wijnen uit de regio. Een droge Spätburgunder van Weinhaus Massengeil-Beck uit het nabije Obernhof smaakt voortreffelijk.

Pulverturm, Lahnsteiner Brauerei

Pulverturm, Lahnsteiner Brauerei

Woensdag begint de dag mistig, maar de mist is reeds goeddeels opgetrokken als ik klaar ben met het ontbijt. Koffie drinken doe ik in Koblenz, middageten in Oberlahnstein, met bier van de lokale brouwerij. Daarna een bezoekje aan de winkel van deze Lahnsteiner Brauerei. Hier een buitenkansje: er blijken tegen de verwachting in nog enkele flessen whisky beschikbaar. Wort van de Lahnsteiner Brauerei is gedistilleerd bij de Birkenhof-Brennerei en daar ook gelagerd, vorig jaar na 39 maanden afgevuld. Na nog wat rondkijken in Lahnstein terug naar Nassau, later nog een stop verder naar Obernhof voor het avondeten. Ik proef bij het Weingut U. en S. Haxel drie eigen wijnen, Riesling, Riesling Kabinett en Regent (rood), alledrie trocken. Vooral wijnen twee en drie bevallen heel goed. Glazen van 0,1 liter, maar steeds gul ingeschonken, erbij als altijd water (in dit geval met een klein beetje koolzuur) en een Brotzeit (vleeswaren en kaas met Bauernbrot).

Donderdag gaat de reis alweer verder, via Limburg – Frankfurt – Würzburg naar Bamberg in het dal van de Regnitz. Ik betrek een FeWo (FerienWohnung) aan de rand van de binnenstad, in de Bergstadt (Kaulberg). Meerdere bieroases op loopaftand, zoals Greifenklau, Schlenkerla en de Spezi-Keller. In de laatste gebruik ik de avondmaaltijd, de U erbij is lekker fruitig-hoppig.
Na een goede nachtrust kan ik de volgende morgen ontbijten in de zon, de FeWo heeft een kleine serre en terras aan de goede kant. Een rustig ochtendje in de binnenstad (natuurlijk inclusief Kaffee & Kuchen plus het lokale dagblad), vervolgens naar Ebing, een dorpje enkele kilometers noordelijk van Bamberg. Hier vind je een zeer traditionele dorpsbrouwerij, Schwanen-Bräu. Een oud maar goed onderhouden vakwerkgebouw, van binnen veel donker hout. Men brouwt hier standaard slechts 1 bier, een Dunkel. Het bier begint moutig met een bescheiden zoetje, wordt dan mooi hoppig en droogt wat uit. Erbij een eenvoudige doch voedzame maaltijd. Terug in Bamberg doe ik nog wat boodschappen en breng die naar m’n tijdelijk verblijf. Daarna opnieuw op weg in noordelijke richting, naar het vrijwel nieuwe Brauhaus Binkert

Proefplankje Binkert

Proefplankje Binkert

(“Mainseidla”) in Breitengüssbach. Aan de rand van het dorp, nieuwbouw, veel RVS en licht hout, een groot kontrast met vanmiddag. Liefst 5 bieren die je in de vorm van een proefplankje kunt uitproberen. Het standaard Helles heet hier Original, is er ook in ongefilterde versie als Kellerbier. Beide mooi gehopt, de Zwickl-versie is wat voller en fruitiger. De andere drie bieren zijn bovengistend, allereerst een Weizen (vooral citrus), dan de Amber Spezial (Pale Ale, veel hoppig fruit, wat gistig) en tenslotte een Porter (moutig, eerst vooral chocola, later ook rood fruit, mokka en hop, niet te zoet). Er is uitgebreide informatie over de bieren beschikbaar, met specificatie van mout- en hopsoorten, plus stamwortgehalte en alcoholpercentage. De brouwer is zo te lezen een groot liefhebber van Spalter Hopfen. Na het proefplankje drink ik nog een Porter met wat te eten erbij. Dan terug naar Bamberg en thuis aan de thee en water.

Zaterdagmorgen nog wat boodschappen gedaan, de koffie kan vandaag al buiten gedronken worden, zij het met de jas (los) aan. Middagmaaltijd bij Brauereigasthof Höhn in Memmelsdorf, waar ik zie dat er om 18 uur een brouwerijrondleiding is, daarom keer ik er aan het eind van de middag terug. Georg Höhn is kok en brouwer, draait samen met vrouw en kinderen een succesvolle brouwerij/hotel/restaurant-kombinatie met ook nog een eigen Keller aan de rand van het dorp. De brouwinstallatie is vrij groot, om die reden wordt er slechts ongeveer eenmaal per maand gebrouwen. Een brouwsel in het jaar is bock, verder wordt er slechts 1 bier gebrouwen, een Zwickl-Pils (Görchla-Bier). Hoewel hotel en Gasthof geheel bij de tijd zijn, wordt in de brouwerij bewust oude techniek gebruikt. Direkte verhitting van de ketel met hout en kolen, een koelschip voor het afkoelen en een open gistkuip. Het bier wordt trouwens ook gedistilleerd, de Görchla-Band krijgt houtrijping mee. Aan het einde van de rondleiding krijgen we allemaal een TeKu glas met het Görchla-bier, waarin geur en smaak beslist beter tot uiting komen dan in de standaardglazen (0,25) of -pullen (0,5). Herr Höhn komt onder meer daarover nog even met me kletsen als ik na afloop nog een Brotzeit nuttig, ook om zijn excuses te maken over enkele andere personen in de groep, die die dag al in Bamberg stevig aan het bier gezeten hadden en nu in de “lollige”  fase verkeerden (niet heus). Deze groep deed de rondleiding als onderdeel van een arrangement en gaan nu aan het bijbehorende biermenu, voor sommigen een beetje parels voor de jeweetwel, als je het mij vraagt. Als ik tegen negenen thuis ben maak ik het niet al te laat, we leveren deze nacht immers een uurtje in.

Zondag is een rustdag, beetje uitslapen, beetje rondscharrelen. Middageten bij Greifenklau buiten, in de zon kan de jas of trui uit, in de schaduw niet. Een nieuw brouwsel, Zwicklbier: koperkleurig (bijna oranje), wazig. Stevig gehopt, wat veel koolzuur. Daarna een rondwandeling door de buurt en thee op mijn terras. Met een trui aan is het daar (in de schaduw) best uit te houden. Met mij gaat het dan minder goed, ik voel me niet zo lekker en houd me daarom verder heel rustig.
DSCN0777Na een lange nachtrust (klokje rond) voel ik me maandag weer een stuk beter, begin de dag desondanks in een rustig tempo. Qua weersomstandigheden begint de dag ook rustig, de zon laat zich pas rond het middaguur zien, dan wordt het ook snel warmer. Voor het middageten dé kombinatie voor dit jaargetijde: Schlenkerla Fastenbier en Bamberger Zwiebel. Het Fastenbier is er echt alleen in de Vastentijd en alleen van het vat (zonder extra koolzuur en koeling). Ongefilterd, behoorlijk moutzoet en de rokerigheid is relatief zacht. Daarna een vooral touristische wandeling voor de spijsvertering en wederom een kleine rustpauze. Avondeten in Der Pelikan, een eetgelegenheid voor  mensen die eens wat anders dan Fränkisch willen eten.  Wokschotels met een Thaise inslag, maar soms ook Fränkische aspecten, zoals de stukjes Bamberger Hörnla (de aardappel) in mijn roerbakgroenten. Geen uitgebreide bierlijst, maar een glaasje Huppendorfer Vollbier gaat er nog wel in.

Dinsdag vertrek uit Bamberg, en langs Main, Rijn en Aare naar de Emme. Woensdagmorgen even naar Burgdorf en ja hoor, er is weer chocola in de aanbieding! Woensdagmiddag adviseur gespeeld bij een “brainstorming” van twee Zwitsers (van wie een ook Nederlandse) aangaande een groepsreis naar Ober- en Unterfranken. Geen alcohol deze twee dagen.

Donderdag komt daar verandering in. Via Olten naar Aarau, dan met de smalspoortrein/tram naar Schöftland en dan nog een stukje met de bus naar Schlossrued voor middageten bij de Schlossbrauerei aldaar. Schuin voor Gasthaus Storchen staat in een nieuw gebouw de fraaie installatie achter glas te pronken. Er zijn twee bieren te krijgen, een zeer doordrinkbaar ongefilterd en redelijk hoppig Helles (“Original”) en het Rotkornbier, een bovengistend bier met spelt (Dinkel), zowel mout als ongemout. Ook dit bier is goed doordrinkbaar en tegelijk op een subtiele manier complex. Het middageten is goed en zeker naar Zwitserse maatstaven zeer voordelig. Terug naar Aarau en via Lenzburg en de Seetalbahn (soms ook een soort tram) naar Luzern. Nog twee flessen Zwitsers bier gekocht bij een drankenhandel in het station (ook aanwezig op de stations van Basel, Bern en Zürich) en dan via Langnau terug naar huis. Daar proef ik ’s avonds een bier dat eind vorig jaar nieuw is uitgebracht door brouwerij Felsenau in Bern, de Festbock. Honingkleurig, helder, 6,9 vol% sterk. Fruitig en bloemig aroma, volle smaak van fruit en mout, zachtbittere nasmaak, iets uitdrogend (met dank aan mijn zus voor aankoop en kleuromschrijving). Het proeven gebeurt zoals steeds in een TeKu-glas.

Vrijdag wat in de regio rondgereisd, met in de middag een bezoekje aan het gloednieuwe brouwcafé Barbière in Bern. Het blijkt dat al het eigen bier op is, ik “moet het doen” met een bier van Brasserie Trois Dames (Ste. Croix, kanton Vaud), een India brown ale. Diepbruin met een tintje rood, helder, iets gebrande geur, moutig, gebrand en bitter in smaak en nasmaak, droogt behoorlijk uit. De gecombineerde hop- en moutbitterheid is me wat te hard, blij dat ik een klein glas heb genomen. Alle bieren worden geschonken in bolle voetglazen van het Palm-model; er zijn vijf taps plus nog enkele flesbieren, een duidelijke bierlijst ontbreekt (nog). Achter de caféruimte is de (kleine) brouwerij, je kunt er door een deur een glimp van opvangen.
Als slaapmutsje drink ik die avond een flesje Original van Brauerei Luzern, gisteren gekocht. Een blond bier met een waasje, fruitig met wat mout en zacht gehopt, voldoende om de mond wat uit te drogen en tot doordrinken aan te zetten.
Zaterdagmorgen een kleine wandeling, dan een rustig middagje gevolgd door een diner bij een hotel-restaurant in Burgdorf, een prima manier om de gastvrijheid van m’n zus te vergoeden, nietwaar? Dit restaurant behoort tot dezelfde onderneming als de Burgdorfer Brauerei en het Schützenhaus, dus ik weet dat ze behoorlijk bier hebben. Bij het eten eerst Burgdorfer Weizen (wat banaan, citrus, kruidig), daarna het amberkleurige Willybier van de Gasthausbrauerei Schützenhaus (mout, hop, fruit, zeer doordrinkbaar) en als digestif bij de koffie nog Burgdorfer Whisky.

Zondagmiddag bezoek ik samen met een goede kennis een kleine tentoonstelling over 150 Jaar spoorwegen in Konolfingen (hij is ook een beetje een treinenfanaat). Zeer boeiend, vooral om te zien hoe de ontwikkeling van de plaats en de regio erdoor beïnvloed is. Voor mij mede interessant omdat ik Konolfingen geregeld passeer op weg naar het Berner Oberland, dan niet over deze 150 jaar oude spoorlijn maar juist over de daar kruisende voormalige BTB (Burgdorf-Thun Bahn), de eerste elektrische hoofdspoorweg van Europa (1899, later EBT, dan RM, nu BLS).
In Oberburg worden er daarna buiten op het terras nog een paar bieren uit Franken geproefd. Uit Bamberg had ik een fles Karmeliter Ur-Märzen (Karmeliterbräu, Bad Neustadt, een helles Märzen) en een fles Mönchsambacher Lager (Brauerei Zehendner, Mönchsambach, ongefilterd, ook van Märzen-sterkte) meegebracht, ze vielen goed in de smaak. Het is deze zondagmiddag prachtig weer, je kunt buiten zitten tot de zon achter de heuvels verdwijnt, dan duikt de temperatuur omlaag. Bij de maaltijd werd nog van een flesje Felsenau Festbock genoten.

DSCN0817Maandagmorgen een koude start van weer een prachtige dag. Ik maak gebruik van een speciale aanbieding van de BLS, een dagkaart voor het hele net. Route: met de S44 via Burgdorf naar Bern, dan met de Lötschberger via Thun en Kandersteg naar Brig, aan het begin van de middag weer met deze trein terug tot Spiez, omlaagwandelen naar de haven en per schip (MS Bubenberg, het DS vaart op dit moment nog niet) verder naar Thun, daar weer op de trein richting Burgdorf, met op het laatst nog een stukje bus. Die avond dan de tweede fles uit Luzern, Trüeb van de Doppelleu Brauwerkstatt uit Winterthur. Amberkleurig met een waasje, geur van fruit en honing, fruitig-hoppige smaak, zachtbitter, iets uitdrogend, lange wederom zachte bittere nasmaak. Omschreven als een Australian Pale Ale, 5,2 vol%. Daarmee is de biervooraad uitgeput, morgen terug naar huis, met in de bagage een fles whisky, twee stukjes kaas, potjes confituur en mosterd en enkele (!) plakken chocolade.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s